Poradnik fotografii>FOTOGRAFOWANIE LUSTRZANKĄ>Przysłona f a transmisja T

Wartość przysłony f a transmisja obiektywu T

Przysłona f = F/D stosunek długości ogniskowej do średnicy otworu obiektywu
Transmisja T to wartość przysłony skorygowana na odbicie i pochłanianie światła przez soczewki obiektywu

Tak brzmią definicje przysłony i transmisji a teraz trochę szczegółowych obajśnień. Każdy fotoamator wie co to jest przysłona w obiektywie (nazywana też przesłoną, choć poprawna nazwa to przysłona) i jaką rolę pełni w aparacie. Przypomnijmy

  • Przysłona jest zdefiniowana jako stosunek długości ogniskowej F do średnicy D otworu obiektywu, tego, przez który światło wpada do środka aparatu.
  • Tak więc przysłona oznaczana f=F/D definiuje otwór względny obiektywu.
  • Jasnością obiektywu nazywamy minimalną wartość przysłony, czyli wartość opisującą największy otwór.
  • Warto pamiętać - im mniejsza wartość f przysłony, tym większy otwór względny i większa jasność obiektywu.
  • Czasami mówi się o szybkości obiektywu. Im większa jasność (mniejsze f) tym szybszy obiektyw. Nazwa wiąże się z tym, że im większa jasność, tym krótsze mogą być czasy naświetlania (ekspozycji) w danych warunkach świetlnych. Krótszy czas oznacza możłiwość sfotografowania szybciej poruszających się obiektów.
Wartość przysłony określa ilość światła, która teoretycznie może dotrzeć do matrycy, czy filmu. Teoretycznie, tzn. w przypadku gdyby soczewki obiektywu przepuszczały 100% padającego na obiektyw swiatła. Niestety, tak nie jest. Na każdej powierzchni szkła stykającej się z powietrzem następuje odbicie części padającego światła. Dla minimalizaci tego zjawiska stosuje się warstwy przeciwodblaskowe ale zawsze jakaś część światła odbija się i nie przechodzi dalej, czyli nie dociera do matrycy. W efekcie faktyczna jasność obiektywu będzie nieco mniejsza niż ta podana w danych technicznych i wygrawerowana na obudowie.

Dla określenia jasności obiektywu uwzględniającej odbicia ale i pochłanianie światła przez szło soczewek wprowadzono

  • parametr nazywany transmisją i oznaczany T.
  • Wartość transmisji T podaje się analogicznie do wartości przysłony, choć zapis graficznie jest trochę inny, przykładowo
    • Przysłona f/2.8
    • Transmisja T3.3
  • Takie konkretne wartości podane są dla obiektywu Nikon AF-S NIKKOR 70-200mm f/2.8G ED VR II
Wartość T większa od f oznacza, że czas otwarcia migawki dla prawidłowej ekspozycji musi być większy, niż to wynika z wartości przysłony. W aparatach z pomiarem światła poprzez obiektyw nie pociąga to żadnych konsekwencji, gdyż natężenie światła jest mierzone po jego przejściu przez obiektyw, czyli uwzględnione są straty natężenia wynikające odbicia od powierzchni soczewek obiektywu i pochłaniania przez szkło soczewek.

Problem może pojawić się, gdy korzystamy z zewnętrznego światłomierza a warunki ekspozycji ustawiamy w trybie manualnym. Są to jednak bardzo specyficzne warunki i dotyczą przede wszystkim filmownia.

Dla większości współczenie produkowanych obiektywów różnice między wartością przysłony f i transmisji T są minimalne, rzedu 0,1 lub nawet mniej i nie ma potrzeby uwzględniac jej nawet przy korzystaniu z zewnętrznego światłomierza. Światłomierze starszej produkcji, z czasów "przedcyfrowej" fotografii uwzględniały jakiś średnie osłabienie światła w wyniku przejścia przez obiektyw i odczyt parametrów ekspozycji pokazywał wartość f przysłony skorygowaną na owo osłabienie.

Należy zwrócić uwagę, że o głębi ostrości decyduje wartość przysłony f a nie transmisji T. Dla większości obiektywów i warunków fotografowania różnice w głębi sotrości wynikające z różnic f i T są minimalne i nie trzeb ich uwzględniać. Parametry bardzo wielu obiektywów, uwzględniające jasność i transmisję można znaleźć na portalu dxomark a dla znającyh język angielski polecamy doskonały filmik na ten temat na youtube

Dla niektórych obiektywów np Samyang 14mm T3.1 ED AS IF UMC VDSLR podawana jest tylko wartość transmisji T i skala przysłony zastąpiona jest skala transmisji. Ale, jak już wspomniano, różnica wartości f i T jest dla współcześnie produkowanych obiektywów tak mała, że żaden amator nie musi się tą różnica przejmować. Warto jednak wiedzieć, co oznacza owe T w opisie obiektywu.