Poradnik fotografii>Budowa aparatu cyfrowego>OPTYKA>Obiektyw>Szerokokątny obiektyw

Obiektywy typu retrofokus

Informacje tu zawarte dotyczą aparatów z wymiennymi obiektywami, czyli tzw. lustrzanek.
Klasyczny obiektyw aparatu fotograficznego ma powierzchnię obrazową w odległości równej długości jego ogniskowej.

  • Obiektyw o ogniskowej F = 50 mm
  • rzutuje ostry obraz na powierzchnię w odległości około 50mm od jego tylnej soczewki
To nieco przybliżone liczby ale nie ma znaczenia, czy powierzchnia obrazowa będzie oddalona od obiektywu o 49 mm, czy 51mm.
Tak więc im krótsza ogniskowa, tym mniej miejsca między obiektywem a filmem, czy matrycą w aparacie cyfrowym. A właśnie w tej przestrzeni między obiektywem i matrycą musi zmieścić się lusterko i musi być wystarczająco miejsca na jego podniesienie do góry na czas otwarcia migawki.
Dla klasycznych obiektywów o ogniskowej poniżej 35mm nie ma już miejsca na lusterko a przecież do lustrzanek można kupić obiektywy nawet o ogniskowej 16, czy 12 mm. Te obiektywy mają specjalną konstrukcję, która powoduje, że płaszczyzna obrazowa jest dalej od tylnej soczewki obiektywu niż długość ogniskowej.
Obiektyw taki skonstruował Pierre Angénieux we Francji w 1950 roku.

Obiektyw taki jest konstrukcją "odwrotną do" teleobiektywu. Odwrotną w sensie kolejności soczewek skupiających i rozpraszających. Teleobiektyw ma na początku soczewki skupiające a na końcu rozpraszające i ma w efekcie długą ogniskową. Odwracając kolejnośc soczewek

  • soczewki rozpraszające na początku (od strony obiektu fotografowanego)
  • soczewki skupiające na końcu (od strony matrycy lub filmu)
otrzymujemy obiektyw o krótkiej ogniskowej ale o płaszczyźnie obrazowej dalej, niż długość tej ogniskowej. Pełna nazwa - "odwrócony teleobiektyw" (ang. inverted telephoto). Popularna nazwa tych obiektywów to retrofokus, pochodząca od nazwy nadanej obiektywowi prze konstruktora.
Poniżej zamieszczamy schematy obiektywu klasycznego i obiektyw retrofokus. Zdjęcia zaczerpnięte z Wikipedii




Rys. 1. Schemat normalnego (klasycznego) obiektywu a pod nim schemat obiektywu typu retrofokus.

W konkretnych rozwiązaniach konstrukcyjnych to nie musi być dokładnie pierwsza soczewka rozpraszająca, ostatnia zbierająca. Ogólnie można te obiektywy scharakteryzować tak

  • Na początku (od strony obiektu) grupa soczewek będąca układem rozpraszającym.
  • Na końcu (od strony matrycy) soczewki tworzące układ zbierający.

Obecnie praktycznie wszystkie obiektywy szerokątne sa typu retrofokus. To czasu ich wynalezienia, zamontowanie obiektywu szerokątnego wymagało zablokowania lusterka w aparacie w pozycji podniesionej i nakładanie na aparat dodatkowego celownika optycznego lub kadrowanie "na wyczucie".